لوگو دکتر زخم
Search
Close this search box.
عفونت پای دیابتی

عفونت پای دیابتی: علل، علائم و درمان

عفونت پای دیابتی یکی از مشکلات جدی و پیچیده‌ای است که ممکن است در افراد مبتلا به دیابت ایجاد شود. این نوع عفونت‌ها در افرادی که دیابت دارند، به دلیل اختلالات مربوط به قندهای خون، عدم توانایی بدن در مقابله با عفونت و تضعیف سیستم ایمنی رخ می‌دهند. در این مقاله، به بررسی علل، عوارض، تشخیص و درمان عفونت پای دیابتی می‌پردازیم.

عفونت پای دیابتی چیست؟

چه عواملی باعث بروز عفونت پای دیابتی می شود؟

عفونت پای دیابتی ممکن است در هر زمانی رخ دهد، اما افراد مبتلا به دیابت نوع 2 که بیشترین ریسک برای این عفونت را دارند، معمولاً در مراحل پیشرفته‌تر بیماری دیابت قرار دارند. عوامل زیر می‌توانند خطر ابتلا به عفونت پای دیابتی را افزایش دهند: 

1. زخم‌ها و آسیب‌های پای ناشی از فشار مکرر

 بیماران دیابتی به دلیل اختلالات عصبی (نوروپاتی) و عروقی (عروق پایی ضعیف)، احساس درد و فشار را به خوبی نمی‌کنند و ممکن است زخم‌ها و آسیب‌های پایی را نادیده بگیرند. این زخم‌ها می‌توانند در معرض عفونت قرار گیرند.

2. عروق پا (Peripheral vascular disease)

 بیماران دیابتی ممکن است دچار کاهش جریان خون به پاها شوند که باعث کاهش تامین خون و مواد غذایی به بافت‌های پا می‌شود. این موضوع می‌تواند فرآیند بهبودی زخم‌ها را کند کرده و احتمال عفونت را افزایش دهد.

3. ضعف سیستم ایمنی

 دیابت می‌تواند بر سیستم ایمنی بدن تأثیر بگذارد و قدرت مقاومت در برابر عفونت را کاهش دهد.

4. دیابت کنترل نشده

کنترل ناصحیح قند خون و مداوم بالا بودن قند خون می‌تواند ریسک عفونت پای دیابتی را افزایش دهد.

بنابراین، شرایطی که باعث ایجاد زخم و آسیب در پا می‌شوند، همراه با عوامل مذکور، زمینه مناسبی برای بروز عفونت پای دیابتی فراهم می‌کنند. مراقبت درست از پاها، کنترل قند خون و مراجعه منظم به پزشک می‌تواند خطر عفونت پای دیابتی را به شدت کاهش دهد.

بیشتر بخوانید: درمان زخم

چه علائمی ممکن است برای عفونت پای دیابتی وجود داشته باشد؟

عفونت پای دیابتی ممکن است با علائم و نشانه‌های مختلف همراه باشد. در زیر، برخی از علائم شایع عفونت پای دیابتی را بررسی می‌کنیم:

علائم عفونت پای دیابتی
  •  پوست پا ممکن است قرمز، تورم داشته باشد و به لمس گرم باشد. این التهاب معمولاً در ناحیه زخم یا آسیب واقع شده است.
  • عفونت پای دیابتی ممکن است با درد و تورم همراه باشد. درد ممکن است مداوم یا تشدید شده باشد و به طول روز افزایش یابد.
  • پا و اندام مبتلا به عفونت ممکن است متورم شود و احساس سنگینی و تپش در آن احساس شود.
  • پوست پا ممکن است تیره‌تر و یا آبی شده باشد. این تغییر رنگ ممکن است به دلیل کاهش جریان خون در منطقه مبتلا به عفونت باشد.
  • عفونت پای دیابتی می‌تواند با ظهور زخم‌های ناشی از فشار، بریدگی‌ها، صدمات و زخم‌های ناشی از عفونت خارجی همراه باشد. زخم‌ها ممکن است غیر قابل تشخیص یا آسان به خونریزی باشند.
  • در صورت وجود عفونت پای دیابتی، ممکن است مایعات غیرعادی نظیر پوس، صافی یا مایعات زرد رنگ از زخم یا منطقه عفونت خارج شود.
  • عفونت پای دیابتی ممکن است با بوی نامطبوع و ناخوشایندی همراه باشد. این بو ممکن است ناشی از مایعات عفونی یا باکتری‌های موجود در زخم باشد.
  • افراد مبتلا به نوروپاتی دیابتی ممکن است حس درد و حساسیت کمتری در پاها داشته باشند. از این رو، عفونت پای دیابتی ممکن است بدون درد یا با درد کمتری همراه باشد.

بیشتر بخوانید: زخم پای دیابتی در کودکان

چگونه از عفونت پای دیابتی پیشگیری کنیم؟

پیشگیری از عفونت پای دیابتی بسیار مهم است؛ زیرا افراد مبتلا به دیابت دارای خطر بالایی برای ابتلا به عفونت‌ها هستند، به ویژه در ناحیه پایان. برخی از راه‌های کلیدی برای پیشگیری از عفونت پای دیابتی عبارتند از:

 🟥 مراقبت و بهداشت پای مناسب

 رعایت بهداشت و مراقبت مستمر از پاها بسیار اهمیت دارد. شستشوی روزانه با آب و صابون به همراه خشک کردن دقیق پاها، به ویژه بین انگشتان، ضروری است. استفاده از مرطوب کننده برای جلوگیری از خشکی و ترک‌های پوست هم مفید است. همچنین، باید ناخن‌ها را به طور منظم تراش کنید و از بریدن آنها خودداری کنید.

 🟥 استفاده از کفش مناسب

 انتخاب و استفاده از کفش مناسب و راحت بسیار اهمیت دارد. کفش باید مناسب اندازه پا باشد و نباید فشار زیادی به پا و انگشتان آن وارد کند. همچنین، استفاده از کفش‌هایی با بسته شدن مناسب و بدون سیم و بند اضافی موجب کاهش خطر خارج شدن ناخن یا ضربه به پا می‌شود.

 🟥 کنترل قند خون

 مداومت در کنترل قند خون بسیار مهم است. قند خون بالا می‌تواند سبب آسیب دیدگی اعصاب و عروق پا شود و خطر ابتلا به عفونت را افزایش دهد. پیروی از برنامه غذایی مناسب، مصرف داروها به موقع و مراجعه منظم به پزشک کمک می‌کند تا قند خون در محدوده طبیعی باقی بماند.

 🟥 بررسی منظم پاها

 انجام بررسی منظم و بررسی پاها به دنبال هرگونه زخم، ترک یا تغییرات دیگر در پوست و ناخن‌ها بسیار اهمیت دارد. در صورت وجود هر گونه نشانه‌ای از آسیب یا عفونت، باید به طور سریع به بهترین کلینیک زخم مراجعه کنید تا اقدامات درمانی مورد نیاز را انجام دهید.

عفونت پای دیابتی چگونه تشخیص داده می شود؟

تشخیص عفونت پای دیابتی بسیار مهم است؛ زیرا ممکن است در صورت عدم درمان مناسب، به مشکلات جدی و تهدیدکننده‌ی زندگی منجر شود. تشخیص عفونت پای دیابتی بر اساس علامت‌های بالینی، بررسی بصری و ارزیابی بالینی انجام می‌شود. پزشک معالج اغلب با بررسی پای بیمار، علائمی مانند قرمزی، تورم، درد، تغییرات در دمای پای بیمار و حفره‌ها یا زخم‌ها را بررسی می‌کند.

تشخیص عفونت پای دیابتی

در صورت مشکوک به عفونت پای دیابتی، پزشک ممکن است نمونه‌برداری از بافت زخم را توصیه کند  تا به آزمایشگاه ارسال شود. این نمونه‌ها اغلب برای شناسایی باکتری‌ها، قارچ‌ها و سایر عوامل عفونی مورد بررسی قرار می‌گیرند. همچنین، تصویربرداری مانند ارتوپدی را انجام داده و ممکن است از آزمایشات تصویربرداری مانند رادیوگرافی و سونوگرافی جهت تشخیص عفونت پای دیابتی استفاده شود.

راه های درمانی عفونت پای دیابتی چیست؟

عفونت پای دیابتی یک مشکل شایع است که در افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ یا ۲ رخ می‌دهد. بدلیل اختلال در سیستم ایمنی بدن و ضعف عروقی که به علت دیابت ایجاد می‌شود، احتمال ابتلا به عفونت در این ناحیه بیشتر است. عفونت پای دیابتی ممکن است در قالب زخم‌های باز، عفونت‌های قارچی یا باکتریایی و حتی التهابات عمیق اتفاق بیفتد.

درمان این نوع عفونت نیازمند رویکردهای چندگانه است. اولین قدم در درمان عفونت پای دیابتی، مراقبت ویژه از زخم و تمیز نگه داشتن آن است. این شامل شستشوی منظم زخم با آب و صابون ملایم و استفاده از ضماده‌های مناسب می‌شود. علاوه بر این، ممکن است لازم باشد داروهای ضدباکتریایی یا ضدقارچی مورد استفاده قرار گیرند.

 در موارد شدیدتر، عمل جراحی برای تمیز کردن بافت‌های آلوده و حذف بافت‌های مرده نیز ممکن است لازم شود. به طور کلی، بهبود عفونت پای دیابتی مانند درمان زخم دیابت به مراقبت ویژه، مصرف داروهای مناسب و در موارد لازم، جراحی بستگی دارد تا عفونت کنترل شود و بهبودی به دست آید. برای درمان موثر، توصیه می‌شود همواره با پزشک خود مشورت کنید و دستورات و نکات مراقبتی او را رعایت نمایید.

نتیجه‌گیری

عفونت پای دیابتی معمولاً از طریق زخم‌های کوچک و آسیب‌ها در پا وارد می‌شود. اگر این زخم‌ها به درستی درمان نشوند و عفونت پیشرفت کند، ممکن است باعث تشکیل زخم‌های عمیق‌تر و ضایعات جدی‌تر در پا شود. 

عوارض جدی مانند تشکیل یبوست عروقی (جریان خون محدود شده در عروق پایی)، تشکیل آبسه و در نهایت عفونت عمیق استخوان می‌توانند به وجود آیند و در موارد شدید، احتمال بدتر شدن عضو نیز وجود دارد. 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

مطالب مرتبط